Fatih Çapar
ABD Başkanı Trump’ın ABD Büyükelçiliği’ni Tel Aviv’den Kudüs’e taşıma kararı bugün hayata geçirilecek. Doğu Kudüs’ü kendilerine vaat edilen bağımsız devletin başkenti kabul eden Filistinliler öfkeli. Gazze’deki protestolarda, İsrail ateşi sonucu biri çocuk 41 Filistinli hayatını kaybetti.
Kudüs, bugün tarihinin belki de en zorlu günlerinden birini yaşıyor. Doğu Kudüs’te 1967’den bu yana devam eden İsrail işgalini yok sayıp Kudüs’ün tamamını ‘İsrail’in başkenti’ olarak tanıyan ABD, büyükelçiliğini Tel Aviv’den Kudüs’e taşıma yönündeki tartışmalı kararını bugün hayata geçirecek.
12 YAŞINDAKİ ÇOCUK DAHİL, 16 FİLİSTİNLİ ÖLDÜRÜLDÜ
Gazete Duvar’ın haberine göre; Filistinliler ise İsrail’in kuruluşunun 70’inci yıl dönümüne denk getirilen bu kararı protesto ediyor. Filistinli yetkililer, Gazze sınırındaki protestolarda İsrail askerlerinin ateş açması sonucu 16 Filistinlinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Bu kişilerden birinin 12 yaşındaki bir çocuk, bir diğerinin 21 yaşındaki bir Filistinli genç olduğu belirtildi.Gazze Sağlık Bakanlığı, en az 500 Filistinlinin de yaralandığını açıkladı. İsrail gazetesi Haaretz, Gazze sınırındaki eyleme 10 bin Filistinlinin katıldığını yazdı.
ELÇİLİK TÖRENİNE KİMLER KATILIYOR?
ABD, daha büyük bir yer bulunana kadar Kudüs’teki konsolosluk binasının içinde geçici bir büyükelçilik açacak. Açılış törenine ABD Başkanı Donald Trump’ın kızı Ivanka Trump ile elçiliğin taşınması kararının mimarı sayılan damadı Jared Kushner’in yanı sıra çok sayıda üst düzey ABD’li yetkili katılacak. Doğu Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanımayan ve ABD’nin kararına itiraz eden çoğu AB ülkesinden temsilciler ise törene katılmayacak. Öte yandan, Amerikan müttefiki olan ve AB’nin Washington’a ortak bir tepki göstermesini engellediği bilinen Macaristan, Romanya ve Çek Cumhuriyeti temsilcilerinin törene katılacağı belirtiliyor. Yine Amerikan müttefiki olup kendi büyükelçiliklerini de Kudüs’e taşıma kararı alan Guetamala ve Paraguay da törende devlet başkanı seviyesinde temsil edilecek.
KARAR NEDEN BU KADAR TARTIŞMALI?
Doğu Kudüs’ün, İsrail’in kurulması sonrasında Filistinlilere BM tarafından vaat edilen bağımsız devletin başkenti olması öngörülüyordu. Ancak burası, 1967’den bu yana İsrail işgali altında. Trump yönetimi öncesinde resmi devlet politikası olarak iki devletli çözümü destekleyen ABD’nin, ‘birleşik Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıması, sadece Filistinlilerin değil, dünyanın büyük kısmının tepkisini çekti. Trump’ın bu kararı, ABD’nin tarafsızlık politikasının son bulması olarak yorumlanmış, Filistin Yönetimi Başkanı Mahmud Abbas kararı ‘yüzyılın tokadı’ olarak tanımlamıştı.
FİLİSTİNLİLER NE YAPACAK?
Törenin zamanlaması, büyük bir gerilim ihtimalini de beraberinde getiriyor. 15 Mayıs, yani yarın, Filistinliler için Nekba (Felaket) Günü. Filistinliler 70 yıldır, İsrail’in kuruluşuyla yerlerinden olan onbinlerce kişiyi anıyor, eve dönüş hakkı için protesto gösterileri düzenleyerek dünyanın dikkatini çekmeye çalışıyor. Büyük Dönüş Yürüyüşü adı verilen bu yılki protestolar Gazze sınırında 30 Mart’tan bu yana devam ederken, elçiliğin Nekba’nın bir gün öncesinde açılması nedeniyle eylemlerin alevlenmesi bekleniyor.
